Donderdag 21 januari 2016

“Linksom of rechtsom moet ik die baan hebben”

In de sport werken staat hoog op het verlanglijstje van velen. Hoe je er daadwerkelijk aan de slag raakt is lang niet altijd zo vanzelfsprekend. Neem Roel de Krijger, manager service bij de KWBN. Afgestudeerd in Mediterranean Studies, zijn carrière gestart in de wereld van migratievraagstukken. En dan via de KNVB bij de grootste wandelorganisatie van Nederland terecht gekomen. De verbindende factor is zijn passie: het positioneren van een organisatie, het meenemen van mensen daarin, en een vleugje sport. “Als het te gemakkelijk gaat, neemt je scherpte af. Je mag nooit zelfvergenoegd zijn.”

Aan sport geroken

Een passie voor sport hoeft niet altijd in een studie of carrière tot uiting te komen. “Ik heb aanvankelijk wel aan topsport geroken”, wil Roel eerst even kwijt. “Ik speelde twee jaar bij Fortuna Sittard, stroomde daar op relatief late leeftijd in. Na twee jaar zag ik daarin geen perspectief meer. Ik vond dat mijn hersenen mij in mijn loopbaan verder zouden brengen dan mijn benen. Ik zou misschien wel een voetbalcarrière kunnen hebben in de lagere regionen, maar daar werd ik niet gelukkig van.”

Een laatste keuze moest de goede zijn

En dus stond Roel voor de keuze wat te gaan studeren. “Ik heb me wat dat betreft nooit door ratio laten leiden, maar meer door gevoel. Hoewel dat af en toe wat tijd nodig had”, lacht hij. “Ik was geïnteresseerd in mensen en startte een studie Psychologie in Nijmegen. Dat sprak toch niet aan, dus ik maakte al snel een switch. De vervolgstap was een studie Frans. Ik kwam met mijn ouders tijdens vakanties altijd in Frankrijk, werkte er op campings en sprak de taal aardig. Ik wist nog niet waar ik met die studie heen wilde. Ik kwam er achter dat de studie Frans niet echt een uitdaging zou bieden voor het werkende leven. Een baan als leraar of tolk lag in het vooruitzicht. Een laatste studiekeuze moest de goede zijn. Ik werkte nog een tijdje in een kaasfabriek waar ik goed heb kunnen bedenken wat ik in elk geval níet wilde doen. Mediterranean Studies vormde een combinatie van met mensen bezig zijn, taal en beleid. Daarnaast hielden we ons bijvoorbeeld bezig met sociale en economische vraagstukken en themagebieden zoals conflicten, toerisme en migratie. Tijdens die studie merkte ik dat ik meer in mijn mars had dan ik eerder dacht. Ik rondde de studie snel en met goede resultaten af en genoot intussen natuurlijk van het studentenleven.”

Zwaard van Damocles

En dan sta je als midden-twintiger op de arbeidsmarkt, op zoek naar werk. “Ik wist dat ik goed voor mijn portemonnee en mezelf wilde zorgen”, vertelt Roel. “Ik had interesse in beleidsvraagstukken, met name op het vlak van migratie en integratie. De overheidswereld was een logische keuze, maar het was destijds moeilijk om daarin aan de slag te komen. Dat lukte wel als adviseur bij het Multicultureel Instituut Utrecht. Al vrij snel bekleedde ik daar een positie in de OR, waar ik in aanraking kwam met bredere organisatievraagstukken. Dat boeide me eigenlijk nog meer dan de inhoud. Zo rolde ik op vrij jonge leeftijd in een managementpositie. Aanvankelijk had ik de leiding over een kleinere groep van 10 tot 12 mensen. Later, bij Palet in Eindhoven, werden dat er al 25. Het interessante aan die managementfunctie vond ik het positioneren van de organisatie, het meenemen van de mensen in de wereld van vandaag en morgen. Jammer genoeg kwamen in die tijd de financiën onder druk te staan. We moesten op zoek naar creatieve manieren om staande te blijven. Politiek bleek dat echter geen haalbare kaart te zijn. Dan kun je wachten tot de deur sluit, tot het zwaard van Damocles valt, of je kunt actief op zoek gaan naar iets nieuws. Dat laatste heb ik gedaan. Altijd gebruik makend van mijn netwerk."

Met zweet op de kop

Het zal voor velen herkenbaar zijn. Je gaat op zoek naar iets nieuws, maar wat wil je eigenlijk? “Ik had weliswaar de verantwoordelijkheid gedragen voor afdelingen binnen de organisatie, maar ik was op zoek naar een functie met meer eindverantwoordelijkheid”, vertelt Roel. “Toen kwam er zomaar een vacature voorbij van de KNVB. En laat voetbal nu net een van mijn grootste passies zijn. Ik werd bij mijn sollicitatie begeleid door een outplacementbureau. Samen zochten we uit wat mijn ontwikkel- en leerlijn was, en hoe ik dat kon verbinden aan mijn ambities. Waarom past deze vacature bij mij? Ik werd begeleid in de eerste fases van de sollicitatieprocedure. Maakte samen met het bureau een goede brief en cv. En het gesprek werd voorbereid. Ik werd doorgezaagd, moest mezelf terugzien en horen. Heel leerzaam, maar wel het zweet dik op de kop”, lacht Roel. “Het gevolg was wel dat ik glansrijk door de selectie kwam.”

Pijnlijk en leerzaam

“En zo kreeg ik de verantwoordelijkheid over een districtskantoor, uiteraard met ruggensteun van de KNVB. Ik kwam daar nog iets verder van de inhoud te staan: organiseren, mensen meekrijgen in een tijd dat het voor de KNVB steeds roeriger werd. De uitdaging was voor mij om er in een situatie onder druk samen iets moois van te maken. En dan van onderaf geredeneerd: welke mensen hebben we, wat willen en kunnen ze, hoe gaan we dat doen? Op landelijk niveau dacht ik mee over de koers die de organisatie moest gaan varen. Ik viel op. De volgende stap was om op landelijk niveau in het centraal MT in Zeist een functie te bekleden. Ik was daar verantwoordelijk voor de ondersteuning van ruim 3.000 amateurclubs. Het werd een zware periode; de KNVB was om financiële redenen genoodzaakt te reorganiseren. Dat betekende vooral afscheid nemen van 70 van de in totaal 300 fte. Ik at mee aan de tekentafel, maar had tegelijkertijd zelf tussen hele fijne mensen gezeten die nu noodgedwongen moesten vertrekken. Voor de organisatie keihard nodig, maar voor de mensen die moesten vertrekken enorm triest. Dat is voor mij de zwaarste periode bij de KNVB geweest. Hoe pijnlijk ook, het was een leerzame tijd. Na de reorganisatie ging de organisatie doorontwikkelen. Met als gevolg een smallere top. Het vooruitzicht was vervolgens dat ook mijn functie zou verdwijnen. Ik was graag gebleven om de organisatie mee door te ontwikkelen; tegelijkertijd was er het besef dat het verdwijnen van mijn functie ook hoorde bij de ontwikkeling die nodig was om de KNVB gezonder te maken. Gelukkig zie ik nu dat zaken die ik in gang heb gezet wel door anderen worden opgepakt.”

Zo gemakkelijk

Er volgt een periode van reflectie voor Roel. Hij neemt enkele maanden de tijd om zich te bezinnen op wat er achter hem ligt en welke richting hij nu wil volgen. “In de top van zo’n grote organisatie als de KNVB moet je op je tenen lopen. Ik heb een heel snel stijgende lijn meegemaakt, misschien wel te snel. Het ging allemaal zo gemakkelijk, dat aan het eind mijn scherpte leek te zijn afgenomen. Dat was funest voor de ontwikkeling van de KNVB en de bijdrage die ik daaraan kon en wilde leveren. Je mag nooit zelfvergenoegd zijn. Ik raakte van mezelf verwijderd en van mijn sterke punten: het koppelen van mijn mensgerichtheid aan organisatiegerichtheid, het tussen de mensen staan, weten wat er leeft en de boel in beweging krijgen en houden. De sportwereld was voor mij ook niet zaligmakend. En dus ben ik gericht gaan zoeken naar een functie met een combinatie van leidinggeven, toekomstgericht bezig zijn en mensen inspireren. Maar bovenal een omgeving waar ik mezelf, mijn enthousiasme en mijn passie kon terugvinden.”

Netwerk helpt te reflecteren

“Er kwamen enkele vacatures op mijn pad. Een daarvan was een vacature bij het Watersportverbond. Daar ontmoette ik André Preijde. Die ontmoeting was voor mij om drie redenen interessant: hij is directeur van het Huis van de Sport, heeft een rijk HR-verleden en hij woont net als ik in Nijmegen. Bij het Watersportverbond viel ik buiten de selectie. Ik heb de directeur gebeld en hem gevraagd naar zijn indruk en zijn argumenten. Ook heb ik contact gezocht met André Preijde die deel uitmaakte van de selectiecommissie. Hem heb ik om feedback gevraagd, maar vooral of hij bereid was vanuit zijn rijke ervaring het gesprek aan te gaan om me verder te helpen. In dat gesprek hebben we het gehad over verleden, heden en vooral toekomst. Dat bracht mij enkele eyeopeners en goede adviezen. Dat heeft me ook erg geholpen toen ik de vacature bij de KWBN (Koninklijke Wandel Bond Nederland) tegenkwam. Ik heb ook mijn familie, vrienden en oud-collega’s gevraagd om feedback. Zo zie je dat je netwerk je kan helpen te reflecteren en nieuwe inzichten op te doen. Als je er maar voor open staat.”

Uitdagende opdracht

De KWBN beschouwt Roel als ‘mega-interessant’. “Dat het een organisatie in de sport is, is mooi meegenomen. Wat ik interessant vind, is dat het een sport in ontwikkeling is. Je ziet bij alle bonden dat ze zich moeten aanpassen aan ‘de nieuwe sporter’. Lidmaatschappen zijn niet meer vanzelfsprekend, dus je moet nieuwe manieren zoeken om sporters aan je te binden. De KWBN liep in mijn ogen al vrij ver voorop in die ontwikkeling. Er is een compacte centrale organisatie die de komende maanden onder invloed van transitie en extra investeringen doorgroeit naar zo’n 16 fte. Decentraal wordt voor 100 procent gewerkt met vrijwilligers. Die twee werelden moeten aan elkaar verbonden worden om zodoende optimale service te kunnen verlenen aan onze wandelaars en wandelorganisaties. Bovendien was de KWBN net ontstaan uit een fusie van twee grote landelijke organisaties en een hoop regionale organisaties. Dat samen leidt tot een heel interessante uitdaging voor de organisatie: de transitie doormaken waarbij we het wandelen veel meer gaan verbinden met een gezonde leefstijl. En waarbij we ons in de dienstverlening richten op de gebonden én de ongebonden wandelaar. Maar hoe realiseer je dat? In een fusieorganisatie die zichzelf aan het herontdekken is? Hoe neem je de mensen in je organisatie, professioneel en vrijwillig, daarin mee? Mijn overtuiging: aanpak van onderop werkt het best. En dan in de combinatie met het verschaffen van heldere kaders en resultaatgerichte aansturing. Binnen dat spectrum zijn het onze zeer deskundige en betrokken professionals en vrijwilligers die dag in dag uit bezig zijn de toegevoegde waarde van KWBN te laten zien. Mijn opdracht is simpelweg: neem de mensen mee in de nieuwe wereld en maak het hen mogelijk hun werk in een sterk veranderende omgeving met kwaliteit en plezier te doen.”

Sterke klik

Interessante club dus? “Ja, en meer dan voldoende reden om direct met de vacature aan de slag te gaan. Vooraf nam ik contact op met de directeur, daar heb ik uitgebreid mee gesproken. Mijn brief die al klaar lag, heb ik vervolgens nog licht aangepast. In de functie was eigenlijk alles verenigd wat me interesseerde. Linksom of rechtsom: ik moest die baan hebben. Ik werd uitgenodigd voor een eerste gesprek. Dat werd een heel aangenaam, open gesprek dat zo’n twee uur duurde. Ik voelde al meteen dat er een sterke klik was, zowel persoonlijk als op inhoud. Met alle respect voor de andere kandidaten, maar mijn gevoel zei me dat de functie me niet meer kon ontglippen. Gelukkig was dat wederzijds. Op 27 mei werd mijn tweede zoontje Lars geboren. Een week later kreeg ik positief nieuws van de KWBN. Kort daarna startte ik mijn eerste werkdag. Het was voor mij een topperiode.”

Wandelen is de tweede sport van elke Nederlander

“En nu zit ik op een prachtige plek in een heel dynamische wereld”, vervolgt Roel. “Dat het zo dynamisch zou zijn had ik vooraf niet gedacht. Wandelen heeft niet zo’n dynamisch imago. Er zijn zo’n 100.000 leden en 1.000 organisaties aangesloten bij KWBN. Dat is echter maar een fractie van het geheel. Wij zeggen wel dat wandelen de tweede sport is van elke Nederlander; wie wandelt er eigenlijk niet? De opdracht is tweeledig: enerzijds voor de leden de binding met de vereniging behouden. Anderzijds is er de hele grote groep die ongebonden en met passie wandelt. Die passie willen we vinden en er een antwoord op bieden. Om die omslag te maken, ontwikkelen we ons van een traditionele ledenorganisatie naar een fanbased organisatie. We bouwen hard aan een wandelcommunity waarin iedereen zijn passie kan vinden. Dat krijgt vorm in een soort online ‘plein met winkeltjes’. Leden moeten daar hun vereniging kunnen vinden, maar wandelaars moeten er ook schoenen kunnen kopen of een mooie wandelroute kunnen uitzoeken. We willen samen met partners de wandelaar beter leren kennen, profielen verrijken om ze vervolgens op maat te kunnen bedienen. Noteer het maar vast: in april wordt wandel.nl – de online community voor wandelend Nederland - gelanceerd!”

Lol hebben

“Het mooie is dat het in de sportwereld al doorsijpelt wat KWBN doet. Dat schudt anderen wakker. Ook commerciële partijen hebben hun interesse in ons geuit. Dat komt er nog bij in de strategievorming: naast ledenbinding en productontwikkeling vertalen we dit ook naar een marketing- en commerciële strategie. Het is een uitdagende wereld om in te werken. We zijn geen commerciële organisatie, maar wel marktgericht. Onze dienstverlening richten we naar behoeften van de wandelaar; opbrengsten laten we weer rechtstreeks ten goede komen aan de wandelsport in het algemeen en de wandelaar en wandelvereniging in het bijzonder. Persoonlijk word ik ontzettend blij van KWBN-medewerkers die steeds meer snappen waarom we dit doen. Ze zijn bereid om met ons de omslag te maken en ze hebben er zichtbaar lol in. Elke stap telt en er is een wereld voor ons te winnen. Daar een bijdrage aan te mogen leveren én het feit dat we resultaat boeken, geeft me veel energie. We zeggen wel eens tegen elkaar dat we meedogenloos trots zijn op wat we hier dagelijks mogen doen."

Twee jaar vooruit

Is er in zo’n innovatieve omgeving nog ruimte voor je eigen ambitie, of is het de komende tijd ‘go with the flow’? “Vroeger dacht je qua ambitie wel vooruit in perioden van tien jaar”, antwoord Roel. “Dat werd daarna al vijf jaar. Inmiddels kijk ik eerder twee jaar vooruit. Ik weet wel dat ik de komende twee jaar volop bezig zal zijn met onze opdracht en uitdaging. Het vergroten van de kennis van de wandelwereld, dat koppelen aan servicegerichtheid, en vanuit de fusie de neuzen de juiste richting in krijgen. Eenheid brengen, faciliteren, ondersteunen van onderop. Vanaf januari heb ik extra verantwoordelijkheid in de interne organisatie gekregen, zodat de directeur zich meer naar buiten kan richten. Een prachtige erkenning en waardering na een half jaar hard werken”.

Ons kent ons

Roel heeft zelf wellicht een wat ongebruikelijk pad richting ‘de sport’ gevolgd. Maar hoe zit het met al die mensen die graag een plekje in de sportwereld willen veroveren? Hoe pakken die dat het best aan? “Doorgaans hebben mensen die in de sport willen werken al een passie voor de sport. Die passie moeten ze vertalen naar hun werkomgeving. Kijk eens terug: waarom sport je zo graag? Waarom ben je ooit gaan tennissen, voetballen, hardlopen, of wat dan ook? Vertaal dat naar wat je wilt doen in je werk. Breng dat voor het voetlicht. Denk daarbij ook resultaatgericht, want dat wordt steeds meer van je gevraagd: wat denk je te bereiken, wat kun je bijdragen? Het valt en staat met je passie, dicht bij jezelf staan, dat is sporteigen denk ik. De sportbranche heeft iets heel eigens, het is een soort familie. Dat gevoel werkt door bij verschillende organisaties. Het is een heel herkenbare wereld van ‘ons kent ons’. Wend je netwerken aan. Ben niet bang om de telefoon te pakken. Vraag naar tips. Ga zelf achter het stuur zitten en ga ervoor!"